100% natury w szklance. Co naprawdę kryje się w soku?

Choć wizualnie często wyglądają podobnie, ich skład i jakość potrafią się diametralnie różnić. Nic więc dziwnego, że konsumenci coraz częściej zadają sobie pytanie: czym właściwie jest prawdziwy sok?

Okazuje się, że wiedza Polaków w tym zakresie jest całkiem solidna. Z najnowszych badań wynika, że większość z nas trafnie rozpoznaje sok jako produkt w 100 proc. naturalny – powstający wyłącznie z owoców lub warzyw, bez dodatku cukru. I słusznie, bo to nie marketingowy slogan, lecz fakt zapisany w przepisach.

W przeciwieństwie do wielu innych produktów spożywczych, sok ma jedną z najbardziej precyzyjnych definicji w europejskim prawie. Jeśli na opakowaniu widnieje słowo "sok", oznacza to jedno: produkt został wytworzony wyłącznie z owoców lub warzyw, a jego smak i kolor pochodzą bezpośrednio z naturalnych surowców.

Co istotne, przepisy jasno określają także, czego w sokach znaleźć nie można. W przypadku soków owocowych i pomidorowych lista zakazanych dodatków jest jednoznaczna – nie wolno do nich dodawać:

• cukrów,
• substancji słodzących,
• konserwantów,
• barwników,
• aromatów innych niż naturalne, pochodzące z użytych owoców.

To oznacza, że cukier obecny w soku pochodzi wyłącznie z owoców lub pomidorów, z których został on wyprodukowany. Wyjątek stanowią soki warzywne i warzywno-owocowe – w ich przypadku dopuszcza się niewielkie ilości soli, cukru, a także dodatki ziół i przypraw, które podkreślają smak.

Rygorystyczne zasady dotyczące produkcji soków obowiązują w całej Unii Europejskiej, zapewniając konsumentom spójny standard jakości. Sam proces produkcji jest przy tym zaskakująco prosty – świeże owoce lub warzywa są myte, selekcjonowane, a następnie tłoczone lub wyciskane.

Ze względu na zakaz stosowania chemicznych konserwantów, większość soków poddaje się pasteryzacji. To proces, który wydłuża trwałość produktu i zwiększa jego bezpieczeństwo. Alternatywą są soki niepasteryzowane, jednak ich termin przydatności jest znacznie krótszy – wynosi zaledwie od jednego do trzech dni i wymaga przechowywania w lodówce.

Ciekawostką jest również fakt, że producenci nie mogą umieszczać na opakowaniach soków owocowych informacji "bez dodatku cukru". Choć brzmi to zaskakująco, ma swoje uzasadnienie – zgodnie z prawem taka informacja mogłaby sugerować wyjątkową właściwość produktu, podczas gdy brak dodatku cukru jest obowiązkowy dla wszystkich soków tego typu.

Jak podkreśla dr inż. Barbara Groele, Sekretarz Generalny Krajowej Unii Producentów Soków: sok to jeden z najlepiej zdefiniowanych produktów spożywczych w Unii Europejskiej, a jego skład i proces produkcji są ściśle regulowane. Dla konsumenta oznacza to jedno – przejrzystość i jakość.

Choć skład soków jest prosty, ich wartość odżywcza potrafi być imponująca. Wszystko zależy od rodzaju użytych surowców, ale jedno jest pewne – mogą stanowić cenne uzupełnienie codziennej diety. Szklanka soku (ok. 200 ml) może być jedną z zalecanych pięciu porcji owoców i warzyw dziennie.

Przykłady mówią same za siebie:

• szklanka soku jabłkowego dostarcza od 50 do 100 mg polifenoli oraz około 220 mg potasu,
• 100 ml soku marchwiowego zawiera około 900 µg witaminy A (w formie beta-karotenu), co pokrywa niemal całe dzienne zapotrzebowanie dorosłego organizmu,
• jedna szklanka soku pomidorowego zapewnia aż 26 proc. dziennego zapotrzebowania na potas.

W świecie pełnym przetworzonych produktów sok pozostaje jednym z najprostszych wyborów. Jego skład nie kryje niespodzianek – to natura w czystej postaci, zamknięta w butelce lub kartonie.

Dlatego następnym razem, stojąc przed sklepową półką, warto spojrzeć na etykietę uważniej. Jeśli widnieje na niej słowo "sok", możesz mieć pewność, że sięgasz po produkt w 100 proc. naturalny – dokładnie taki, jakim stworzyła go natura.